{"id":12493,"date":"2023-08-27T16:40:38","date_gmt":"2023-08-27T14:40:38","guid":{"rendered":"https:\/\/svetkamene.eu\/?p=12493"},"modified":"2022-07-11T00:03:24","modified_gmt":"2022-07-10T22:03:24","slug":"imponujaca-kolumna-trajana","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/","title":{"rendered":"IMPONUJ\u0104CA KOLUMNA TRAJANA"},"content":{"rendered":"

Kolumna Trajana z rze\u017ab\u0105 \u015bwi\u0119tego Piotra, kt\u00f3r\u0105 na jej szczycie kaza\u0142 umie\u015bci\u0142 papie\u017c Sykstus V, g\u00f3ruje nad ruinami Forum Trajana, gdzie dawniej znajdowa\u0142y si\u0119 dwie biblioteki oraz wspania\u0142a przestrze\u0144 publiczna, sfinansowanego z kontrybucji wojennych Dacji.<\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

Ma 38 metr\u00f3w wysoko\u015bci, wykonana jest z marmuru i zdobi j\u0105 skomplikowany, spiralny fryz z 155 wyrze\u017abionymi scenami. Jest to g\u00f3ruj\u0105cy nad Rzymem dziennik wojenny. Opowiada o tym, jak cesarz pokona\u0142 bezlitosnego i odwa\u017cnego wroga.<\/strong><\/p>\n

 <\/p>\n

W latach 101-106 n.e., w trakcie nast\u0119puj\u0105cych po sobie w kr\u00f3tkim okresie wojen, cesarz Trajan zgromadzi\u0142 rzymsk\u0105 armi\u0119 licz\u0105c\u0105 dziesi\u0105tki tysi\u0119cy \u017co\u0142nierzy. Przekroczy\u0142 Dunaj przez dwa najd\u0142u\u017csze z istni\u0105cych w staro\u017cytnym \u015bwiecie most\u00f3w, dwa razy pokona\u0142 barbarzy\u0144skie kr\u00f3lestwo na jego g\u00f3rzystym terenie, a nast\u0119pnie wymaza\u0142 je z mapy Europy.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

 <\/p>\n

Wojny Trajana przeciwko Dakom, cywilizacji zamieszkuj\u0105cej tereny obecnej Rumunii, by\u0142y wydarzeniem decyduj\u0105cym o jego dziewi\u0119tnastoletnim panowaniu. Jeden z \u00f3wczesnych kronikarzy z zachwytem relacjonowa\u0142, \u017ce zdobycze wojenne wynosi\u0142y prawie \u0107wier\u0107 miliona kilogram\u00f3w z\u0142ota i niemal\u017ce p\u00f3\u0142 miliona kilogram\u00f3w srebra, nie m\u00f3wi\u0105c o nowej \u017cyznej prowincji.<\/p>\n

\"\"
Z\u0142ote monety z motywami rzymskimi i wa\u017c\u0105ce niemal kilogram bransolety, pochodzi\u0142y z \u0142up\u00f3w zdobytych podczas pl\u0105drowania Dackiej stolicy \u2013 Sarmizegetusy.<\/em><\/figcaption><\/figure>\n

 <\/p>\n

Zyski z \u0142up\u00f3w mia\u0142y znacz\u0105cy wp\u0142yw na wygl\u0105d Rzymu. Trajan, dla upami\u0119tnienia swojego zwyci\u0119stwa kaza\u0142 wznie\u015b\u0107 forum, kt\u00f3re sk\u0142ada\u0142o si\u0119 z du\u017cego, otoczonego kolumnad\u0105 placu, na kt\u00f3rym zbudowano dwie biblioteki, Bazylik\u0119 Ulpia\u0144sk\u0105 \u2013 wielk\u0105 publiczn\u0105 przestrze\u0144, a by\u0107 mo\u017ce tak\u017ce \u015bwi\u0105tyni\u0119. Jeden z \u00f3wczesnych historyk\u00f3w opisywa\u0142 z zachwytem, \u017ce forum by\u0142o dzie\u0142em \u201ejedynym w \u015bwiecie\u201d kt\u00f3rego \u201enie da si\u0119 opisa\u0107\u201d i kt\u00f3rego \u201ezwykli \u015bmiertelnicy ju\u017c nigdy nie zdo\u0142aj\u0105 odwzorowa\u0107\u201d.<\/p>\n

Jego dominant\u0105 by\u0142a kamienna kolumna o wysoko\u015bci 38 metr\u00f3w, na kt\u00f3rej szczycie znajdowa\u0142a si\u0119 br\u0105zowa rze\u017aba zwyci\u0119zcy. Wko\u0142o kolumny, niczym wsp\u00f3\u0142czesny komiks wije si\u0119 opowie\u015b\u0107 dackiej kampanii: na 155 precyzyjnie wykonanych p\u0142askorze\u017abach obrazach, tysi\u0105ce Rzymian i Dak\u00f3w maszeruj\u0105, buduj\u0105, walcz\u0105, \u017cegluj\u0105, negocjuj\u0105, broni\u0105 si\u0119 i umieraj\u0105. Kolumna uko\u0144czona w 133 roku istnieje ju\u017c prawie 1900 lat.<\/p>\n

Dzi\u015b tury\u015bci zadzieraj\u0105 ku niej g\u0142owy, ws\u0142uchuj\u0105c si\u0119 w opowie\u015b\u0107 przewodnik\u00f3w o jej historii. Poza kilkoma pierwszymi poziomami spirali, p\u0142askorze\u017aby s\u0105 ledwo dostrzegalne. Wsz\u0119dzie wok\u00f3\u0142 znajduj\u0105 si\u0119 ruiny \u2013 puste coko\u0142y, st\u0142uczone kostki brukowe, po\u0142amane filary, zniszczone rze\u017aby nawi\u0105zuj\u0105ce do s\u0142awy Forum Trajana, obecnie odgrodzonego od zwiedzaj\u0105cych \u015bwiadectwa dawnej cesarskiej mocy.<\/p>\n

\"\"
W tej scenie z tynkiem i marmurowym py\u0142em, powsta\u0142ej w latach 1939-1943, Trajan (z lewej) obserwuje bitw\u0119, podczas gdy dwaj rzymscy towarzysze wr\u0119czaj\u0105 mu odci\u0119te g\u0142owy wrog\u00f3w.<\/em><\/figcaption><\/figure>\n

 <\/p>\n

Kolumna stanowi\u0142a inspiracj\u0119 dla wielu p\u00f3\u017aniejszych pomnik\u00f3w w Rzymie oraz ca\u0142ym cesarstwie. Na przestrzeni stuleci liczne miejskie zabytki ulega\u0142y zniszczeniu, jednak ona nieprzerwanie g\u00f3rowa\u0142a nad miastem, niezmiennie budz\u0105c podziw. Jeden z papie\u017cy w okresie renesansu, aby u\u015bwi\u0119ci\u0107 to starodawne dzie\u0142o, zast\u0105pi\u0142 rze\u017ab\u0119 Trajana figur\u0105 \u015bwi\u0119tego Piotra. Arty\u015bci opuszczali si\u0119 z jej szczytu w specjalnych koszach, aby m\u00f3c dok\u0142adnie przestiudiowa\u0107 detale kolumny. W p\u00f3\u017aniejszym czasie, sta\u0142a si\u0119 ona uwielbian\u0105 przez turyst\u00f3w atrakcj\u0105. Niemiecki poeta Goethe w 1787 roku wspi\u0105\u0142 si\u0119 po 185 znajduj\u0105cych si\u0119 w jej wn\u0119trzu stopniach na szczyt, aby \u201enacieszy\u0107 si\u0119 tym niedo\u015bcignionym widokiem\u201d. Od XVI wieku wykonywane by\u0142y gipsowe odlewy kolumny, dzi\u0119ki kt\u00f3rym dochowa\u0142 si\u0119 wygl\u0105d uszkodzonych przez zanieczyszczenia i kwa\u015bne deszcze detali.<\/p>\n

\"\"
Ta scena pokazuje rzymskich \u017co\u0142nierzy \u0142aduj\u0105cych \u0142up na os\u0142y po pokonaniu kr\u00f3la Dak\u00f3w, Decebala. Takie odlewy zachowuj\u0105 detale z Kolumny Trajana, kt\u00f3re zosta\u0142y zniszczone przez zanieczyszczone powietrze.<\/em><\/figcaption><\/figure>\n

 <\/p>\n

Na temat budowy kolumny, jej znaczenia, a przede wszystkim jej historycznej precyzji nieprzerwanie prowadzone s\u0105 dyskusje. Czasem wydaje si\u0119 wr\u0119cz, \u017ce by\u0142o ich tyle, ile wyrze\u017abionych na niej postaci \u2013 a zatem 2662.<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: National Geographic<\/a><\/p>\n

Autor: National Geographic 23. 5. 2022<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kolumna Trajana z rze\u017ab\u0105 \u015bwi\u0119tego Piotra, kt\u00f3r\u0105 na jej szczycie kaza\u0142 umie\u015bci\u0142 papie\u017c Sykstus V, g\u00f3ruje…<\/p>\n","protected":false},"author":40,"featured_media":12401,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0},"categories":[676],"tags":[],"yoast_head":"\nIMPONUJ\u0104CA KOLUMNA TRAJANA - Sv\u011bt Kamene<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"cs_CZ\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"IMPONUJ\u0104CA KOLUMNA TRAJANA - Sv\u011bt Kamene\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Kolumna Trajana z rze\u017ab\u0105 \u015bwi\u0119tego Piotra, kt\u00f3r\u0105 na jej szczycie kaza\u0142 umie\u015bci\u0142 papie\u017c Sykstus V, g\u00f3ruje...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Sv\u011bt Kamene\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-08-27T14:40:38+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-07-10T22:03:24+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/svetkamene.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/sloup.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"670\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"503\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napsal(a)\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Anna Je\u0159\u00e1bkov\u00e1\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Odhadovan\u00e1 doba \u010dten\u00ed\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"4 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/#website\",\"url\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/\",\"name\":\"Sv\u011bt Kamene\",\"description\":\"Port\u00e1l informuj\u00edc\u00ed o v\u0161em co souvis\u00ed s kamenem\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"cs\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cs\",\"@id\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/sloup.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/sloup.jpg\",\"width\":670,\"height\":503,\"caption\":\"sloup\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/#webpage\",\"url\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/\",\"name\":\"IMPONUJ\u0104CA KOLUMNA TRAJANA - Sv\u011bt Kamene\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2023-08-27T14:40:38+00:00\",\"dateModified\":\"2022-07-10T22:03:24+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/#\/schema\/person\/aeaf156cef73320c5b0cf39bd70fc4a7\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"cs\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Dom\u016f\",\"item\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"IMPONUJ\u0104CA KOLUMNA TRAJANA\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/#\/schema\/person\/aeaf156cef73320c5b0cf39bd70fc4a7\",\"name\":\"Anna Je\u0159\u00e1bkov\u00e1\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cs\",\"@id\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f791d680a275dcac840b324701ad4f0a?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f791d680a275dcac840b324701ad4f0a?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Anna Je\u0159\u00e1bkov\u00e1\"},\"url\":\"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/author\/anna-jerabkovatacr-cz\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"IMPONUJ\u0104CA KOLUMNA TRAJANA - Sv\u011bt Kamene","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/","og_locale":"cs_CZ","og_type":"article","og_title":"IMPONUJ\u0104CA KOLUMNA TRAJANA - Sv\u011bt Kamene","og_description":"Kolumna Trajana z rze\u017ab\u0105 \u015bwi\u0119tego Piotra, kt\u00f3r\u0105 na jej szczycie kaza\u0142 umie\u015bci\u0142 papie\u017c Sykstus V, g\u00f3ruje...","og_url":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/","og_site_name":"Sv\u011bt Kamene","article_published_time":"2023-08-27T14:40:38+00:00","article_modified_time":"2022-07-10T22:03:24+00:00","og_image":[{"width":670,"height":503,"url":"https:\/\/svetkamene.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/sloup.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napsal(a)":"Anna Je\u0159\u00e1bkov\u00e1","Odhadovan\u00e1 doba \u010dten\u00ed":"4 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/svetkamene.eu\/#website","url":"https:\/\/svetkamene.eu\/","name":"Sv\u011bt Kamene","description":"Port\u00e1l informuj\u00edc\u00ed o v\u0161em co souvis\u00ed s kamenem","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/svetkamene.eu\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"cs"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cs","@id":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/#primaryimage","url":"https:\/\/svetkamene.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/sloup.jpg","contentUrl":"https:\/\/svetkamene.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/sloup.jpg","width":670,"height":503,"caption":"sloup"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/#webpage","url":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/","name":"IMPONUJ\u0104CA KOLUMNA TRAJANA - Sv\u011bt Kamene","isPartOf":{"@id":"https:\/\/svetkamene.eu\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/#primaryimage"},"datePublished":"2023-08-27T14:40:38+00:00","dateModified":"2022-07-10T22:03:24+00:00","author":{"@id":"https:\/\/svetkamene.eu\/#\/schema\/person\/aeaf156cef73320c5b0cf39bd70fc4a7"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/#breadcrumb"},"inLanguage":"cs","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/pl\/2023\/08\/27\/imponujaca-kolumna-trajana\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Dom\u016f","item":"https:\/\/svetkamene.eu\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"IMPONUJ\u0104CA KOLUMNA TRAJANA"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/svetkamene.eu\/#\/schema\/person\/aeaf156cef73320c5b0cf39bd70fc4a7","name":"Anna Je\u0159\u00e1bkov\u00e1","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cs","@id":"https:\/\/svetkamene.eu\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f791d680a275dcac840b324701ad4f0a?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f791d680a275dcac840b324701ad4f0a?s=96&d=mm&r=g","caption":"Anna Je\u0159\u00e1bkov\u00e1"},"url":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/author\/anna-jerabkovatacr-cz\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12493"}],"collection":[{"href":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/40"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12493"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12493\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13748,"href":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12493\/revisions\/13748"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12401"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12493"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12493"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/svetkamene.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12493"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}